Op 30 september 2026 lag de definitieve Provinciale Omgevingsvisie (POVI) ter besluitvorming in de Provinciale Staten. Hier ging heel wat aan vooraf, want de omgevingsvisie is niet zomaar iets. In deze visie staat alles wat we wel en niet willen in Fryslân en bepaald dus de toekomst van ons landschap. Met veel grote uitdagingen als woningtekort, netcongestie en stikstof staat onze provincie veel keuzes te wachten die uiteindelijk worden gemaakt in de POVI.
Zo hebben we voorafgaand aan de besluitvorming een reactienota ontvangen met daarin 115 zienswijzen (!) op de POVI. Daarnaast konden belangenbehartigers inspreken tijdens een hoorzitting op 9 september, hier sloten 32 sprekers aan en konden Staten- en Commissieleden (omwille van de tijd..) geen vragen stellen. De weken daarop konden alle partijen hun technische vragen stellen tijdens drie commissie vergaderingen. Hier bekroop meerderen het gevoel dat er nog steeds heel veel technische vragen waren en dat de POVI in de huidige vorm nog niet breed gedragen is.
D-Day breekt aan: de Statenvergadering waarin we een besluit nemen over de inmiddels omstreden POVI. Onze fractievoorzitter, Charda Kuipers, stelt namens GrienLinks; ‘Voor ons ligt een omgevingsvisie die dankzij een gigantische eindsprint toch nog pal voor het einde van deze bestuursperiode ter besluitvorming wordt aangeboden.’ Er zijn in totaal 85 voorstellen (een record in het Fries parlement) ingediend door zowel coalitie- als oppositiepartijen en de Commissaris van de Koning spreekt van een groeiende ‘motiecultuur’. Hierbij vragen wij ons af: is dit niet een signaal richting het College over de draagvlak van het voorliggende stuk?
Hieronder zijn de voorstellen die GrienLinks samen met PvdA heeft ingediend:
Energie
‘Doe recht aan wat er elders in de visie staat en luister naar de mienskip die oorverdovend roept om ruimte.’
Amendement ruimte voor solitaire dorpsmolens – PvdA, GL, Statenlid Kosse en SP: Verworpen met 16 stemmen voor (Kosse, PBF, SP, GL, PvdA, D66, VVD, Jonker) en 26 stemmen tegen (JA21, PVV, CU, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
Landbouw
‘Alles bij elkaar opgeteld hoort het algemeen belang voorop te staan. Door er ééntje erbovenuit te willen tillen snijdt je een heleboel denkrichtingen de pas af.’
Motie Ruimte voor extensief werkende agrarische bedrijven – GL, PvdA, Statenlid Kosse: verworpen met 17 stemmen voor (Kosse, SP, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP) en 25 stemmen tegen (JA21, PBF, PVV, VVD, CDA, Van Dijk, BBB)
Motie Alle sectoren gelijkwaardig benaderen – GL, PvdA, SP, Statenlid Kosse: Aangenomen met 38 stemmen voor (JA21, Kosse, SP, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, BBB) en 4 stemmen tegen (PBF, PVV, Van Dijk)
Motie Geen uitbreiding van bollenteelt – GL, PvdA, SP, Statenlid Kosse: Verworpen met 17 stemmen voor (Kosse, SP, GL, PvdA, D66, Jonker, FNP, Van Dijk) en 25 stemmen tegen (JA21, PBF, PVV, CU, VVD, CDA, BBB)
Natuur
‘Hoewel de (wettelijke) opgaven netjes worden omschreven en opgenomen zijn in de POVI, zien we dat het naar de achtergrond verdwijnt zodra het gaat over de sturingsfilosofie. De provincie wil elke mogelijke rol pakken behalve regie lijkt het.’
Motie Zuinig op de waarden van het Friese landschap – GL, PvdA, FNP: Aangenomen met 38 stemmen voor (Kosse, PBF, SP, PVV, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB) en 4 stemmen tegen (JA21, VVD) –> beoordeling college: positief, toezegging overname
Motie Voorzichtig met scheuren van grasland – GL, PvdA: Verworpen met 17 stemmen voor (Kosse, SP, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP) en 25 stemmen tegen (JA21, PBF, PVV, VVD, CDA, Van Dijk, BBB)
Motie 3 30 300 vuistregel draagt bij aan leefbaarheid van dorpen en steden – GL, PvdA, SP, Statenlid Kosse: verworpen met 20 stemmen voor (Kosse, SP, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA) en 22 stemmen tegen (JA21, PBF, PVV, VVD, Van Dijk, BBB)
Motie Waterhoofdstructuur – GL, PvdA, SP: verworpen met 14 stemmen voor (Kosse, SP, GL, PvdA, D66, VVD) en 28 stemmen tegen (JA21, PBF, PVV, CU, Jonker, FNP, Van Dijk, BBB)
Kwaliteit openbaar bestuur
‘… brengt opnieuw een traan teweeg, deze keer niet van ontroering over het Fryslân van de toekomst. Maar één van verdriet hoe groot het contrast nog is met het Fryslân van vandaag.. Waar de bodem water en lucht nog elke dag verder vervuilen, en natuur verschraalt onder ons toezicht.’
Motie De voorspelbare en betrouwbare overheid – GrienLinks, PvdA en SP: verworpen met 16 stemmen voor (Kosse, SP, GL, PvdA, D66, Jonker, FNP) en 26 stemmen tegen (JA21, PBF, PVV, CU, VVD, CDA, Van Dijk, BBB)
De POVI is met een kleine meerderheid aangenomen.
Lees de volledige bijdrage van Charda Kuipers >>hier<<