Wonen is een basisbehoefte. Op dit moment is er echter al jaren sprake van een grote wooncrisis in Nederland. Starters kunnen geen woning vinden en ouderen kunnen niet naar een geschikte woning doorstromen. De conclusie lijkt voor iedereen wel helder, er moet simpelweg meer gebouwd worden. Dit is een gemeentelijk en landelijk vraagstuk, maar zodra het gaat om ruimte (om te bouwen) is ook de provincie betrokken. Bij de bekendmaking van de startnotie voor het Fries woonplan liet iedere gemeente van zich horen. De boodschap? Zo min mogelijk provinciale regels alstublieft: dat hindert de snelheid van het bouwen.
Meer aandacht voor woonwagenbewoners
Er wordt in de startnotitie van het woonplan een aantal doelgroepen benoemd die extra aandacht verdienen. Dat vinden we mooi, maar er mist hierbij één bijzondere groep die nog over het hoofd wordt gezien. Zo stelt Elsa:
“Maar als we eerlijk zijn moeten we constateren dat er in Fryslân al jarenlang veel te weinig standplaatsen zijn. Mensen staan soms meer dan tien jaar op een wachtlijst en krijgen onvoldoende ruimte om hun eigen woonwagen te plaatsen. Dat betekent dat deze doelgroep tot nu toe onvoldoende serieus is genomen en dat ook het toezicht vanuit de provincie tekortgeschoten is.”
Lees de volledige bijdrage hier.
De gedeputeerde erkende dat deze doelgroep nadrukkelijk aandacht verdient en zegde toe hierover samen met gemeenten en woningcorporaties verder in gesprek te gaan. Die toezegging waarderen wij, en trekken onze motie vooralsnog in. Wij blijven hierover in gesprek met het college.
Duurzaamheid moet een harde voorwaarde zijn
De startnotitie stelt terecht de vraag: hoe maken we de woningvoorraad en woonomgeving toekomstbestendig? Maar tegelijkertijd lezen we dat extra kwaliteitsambities spanning kunnen opleveren met snelheid en betaalbaarheid en dat duurzaamheid geen extra vertraging of belemmering mag veroorzaken. Elsa zegt daar het volgende over:
“Dat vinden wij een zorgelijke formulering. We hebben namelijk ook duidelijke afspraken over klimaatbestendig bouwen. Juist nu kunnen we het ons niet veroorloven om duurzaamheid als vrijblijvende ambitie te behandelen. Op deze manier laat de provincie opnieuw ruimte open om op duurzaamheid af te wijken wanneer het lastig wordt.”
Uit onderzoek blijkt dat woningen die op dit moment gebouwd worden op het gebied van duurzaamheid al 15 jaar achterlopen. Neem bijvoorbeeld hittestress: Fryslân zal de komende jaren met steeds toenemende mate te maken krijgen met hittegolven. De huidige en toekomstige woningvoorraad houden daar nog onvoldoende rekening mee!
De gedeputeerde gaf aan dat de provincie vooral wil aansluiten bij bestaande landelijke regels en gemeenten niet met extra provinciale verplichtingen wil belasten. Volgens het college is de kwaliteit van nieuwbouw via bestaande wet- en regelgeving voldoende geborgd en wil het vooral stimuleren in plaats van extra regels opleggen.
(Mee) ingediende voorstellen
GrienLinks – toekomstbestendig wonen –> verworpen 15 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, D66, FNP) en 27 stemmen tegen (PBF, PVV, CU, VVD, Jonker, CDA, Van Dijk, BBB)
GrienLinks – woonwagenbewoners in Fryslân –> ingetrokken
PvdA, D66, GL – Verduurzamen bestaande woningvoorraad –> ingetrokken
SP, GL – Friese betaalbaarheid –> verworpen met 14 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, FNP) en 28 stemmen tegen (PBF, PVV, CU, D66, VVD, Jonker, CDA, Van Dijk, BBB)
SP, GL – Fryslân is meer dan 30 minuten reistijd –> verworpen met 5 stemmen voor (PvdD, SP, GL) en 37 stemmen tegen (PBF, PVVV, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
PvdD, GL – Concrete doelen natuurinclusief bouwen –> verworpen met 14 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, FNP) en 28 stemmen tegen (PBF, PVV, CU, D66, VVD, Jonker, CDA, Van Dijk, BBB)
Andere voorstellen
BBB – Pragmatisch herbestemmen –> aangenomen met 32 stemmen voor (PBF, SP, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA, BBB) en 10 stemmen tegen (PvdD, Pvv, GL, VVD, van Dijk)
BBB, D66 – Woonfabrieken laten draaien –> aangenomen met 28 stemmen voor (PBF, CU, D66, VVD, FNP, CDA, BBB) en 14 stemmen tegen (PvdD, SP, PVV, GL, PvdA, Jonker, Van Dijk)
BBB – Fabrieksmatig bouwen bevorderen –> aangenomen met 25 stemmen voor (SP, CU, D66, FNP, CDA, BBB) en 17 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, VVD, Jonker, Van Dijk)
BBB – Bouwen waar het stroom stroomt –> aangenomen met 35 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA, BBB) en 7 stemmen tegen (PBF, PVV, VVD, Van Dijk)
PvdA, CDA, Jonker – Toekomst voor het boerenerf –> aangenomen met 36 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA, BBB) en 6 stemmen tegen (PVV, VVD, Van Dijk)
CDA, D66 – Afspraak is afspraak –> aangenomen met 35 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, CDA, BBB) en 7 stemmen tegen (PVV, FNP, Van Dijk)
CDA, D66, SP – Ruimte voor jongeren –> verworpen met 7 stemmen voor (PvdD, SP, D66, CDA) en 35 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, CU, VVD, Jonker, FNP, Van DIJK, BBB)
CDA – De juiste bestuurslaag: besluiten waar ze thuishoren –> verworpen met 14 stemmen voor (PvdD, PVV, PvdA, Jonker, CDA, Van Dijk) en 28 stemmen tegen (PBF, SP, GL, CU, D66, VVD, FNP, BBB)
CDA – Tijdelijke woonvoorzieningen op eigen terrein –> aangenomen met 30 stemmen voor (PvdD, SP, CU, D66, VVD, Jonker, FNp, CDA, BBB) en 12 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, Van Dijk)
FNP – Balans FSN en fitaliteit lânlik gebiet –> ingetrokken
FNP – Trochstreamuing wenningmerk –> ingetrokken
FNP, D66 – Provinsjaal fersnellingsteam –> aangenomen met 35 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA, BBB) en 7 stemmen tegen (PBF, PVV, VVD, Van Dijk)
FNP, BBB – Foarrang –> aangenomen 25 stemmen voor (SP, CU, FNP, CDA, Van Dijk, BBB) en 17 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, D66, VVD, Jonker)
VVD, PBF, PvdA, PvdD – Voorkom bouwblokkades –> verworpen met 16 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, D66, VVD, Jonker) en 26 stemmen tegen (PVV, CU, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
PVV – Friese woningen voor Friese woonbehoefte –> verworpen met 3 stemmen voor (PVV, Van Dijk) en 39 stemmen tegen (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, BBB)
PVV, Van Dijk – Geen verhuisdruk voor onze ouderen –> verworpen met 3 stemmen voor (PVV, Van Dijk) en 39 stemmen tegen (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, BBB)
SP – Kijken naar betaalbare stedenbouwkunde –> Verworpen met 1 stem voor (SP) en 41 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
SP – 30 procent sociaal lijkt sociaal maar is achteruitgang –> Verworpen met 2 stemmen voor (SP, PvdD) en 41 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
SP – Grondbeleid –> verworpen met 35 stemmen voor (PvdD, SP, CU, FNP) en 7 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, D66, VVD, Jonker, CDA, Van Dijk, BBB)
SP – Tweede woningen –> Verworpen met 1 stem voor (SP) en 41 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
SP – Geen splitsing van sociale huurwoningen –> Verworpen met 1 stem voor (SP) en 41 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
SP – Betaalbaarheid en passend toewijzen bij verduurzaming –> Verworpen met 2 stemmen voor (SP, PvdD) en 41 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
PvdD – Beter benutten en retrofit woningvoorraad –> Verworpen met 6 stemmen voor (PvdD, SP, GL, D66) en 36 stemmen tegen (PBF, PVV, PvdA, CU, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
D66 – Vernieuwbouw –> ingetrokken
D66 – Woning realisatie –> ingetrokken
D66 – Participatie en wonen –> ingetrokken
D66 – Hûs en hiem –> ingetrokken
PBF, VVD, JA21, D66, PvdA – Sterke steden leefbare dorpen –> verworpen met 15 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, D66, VVD) en 27 stemmen tegen (PVV, CU, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
Van Dijk – De woningnood is geen groeimodel –> Verworpen met 3 stemmen voor (PVV, Van Dijk) en 39 stemmen tegen (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, BBB)
PBF, VVD, JA21, PvdD, D66 – Serieuze aanpak wooncrisis –> verworpen 17 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, PVV, GL, PvdA, D66, VVD) en 25 stemmen tegen (CU, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)
De startnotitie is door een meerderheid (36 stemmen voor, 6 tegen) van de Provinciale Staten vastgesteld. Daarmee kan het college aan de slag met het uitwerken van het Fries Woonplan, dat in 2027 opnieuw aan Provinciale Staten wordt voorgelegd.