Wonen is meer dan stenen stapelen

Een foto van een miniatuur stad

Wonen is een basisbehoefte. Op dit moment is er echter al jaren sprake van een grote wooncrisis in Nederland. Starters kunnen geen woning vinden en ouderen kunnen niet naar een geschikte woning doorstromen. De conclusie lijkt voor iedereen wel helder, er moet simpelweg meer gebouwd worden. Dit is een gemeentelijk en landelijk vraagstuk, maar zodra het gaat om ruimte (om te bouwen) is ook de provincie betrokken. Bij de bekendmaking van de startnotie voor het Fries woonplan liet iedere gemeente van zich horen. De boodschap? Zo min mogelijk provinciale regels alstublieft: dat hindert de snelheid van het bouwen.

Meer aandacht voor woonwagenbewoners
Er wordt in de startnotitie van het woonplan een aantal doelgroepen benoemd die extra aandacht verdienen. Dat vinden we mooi, maar er mist hierbij één bijzondere groep die nog over het hoofd wordt gezien. Zo stelt Elsa:

“Maar als we eerlijk zijn moeten we constateren dat er in Fryslân al jarenlang veel te weinig standplaatsen zijn. Mensen staan soms meer dan tien jaar op een wachtlijst en krijgen onvoldoende ruimte om hun eigen woonwagen te plaatsen. Dat betekent dat deze doelgroep tot nu toe onvoldoende serieus is genomen en dat ook het toezicht vanuit de provincie tekortgeschoten is.”

Lees de volledige bijdrage hier.

De gedeputeerde erkende dat deze doelgroep nadrukkelijk aandacht verdient en zegde toe hierover samen met gemeenten en woningcorporaties verder in gesprek te gaan. Die toezegging waarderen wij, en trekken onze motie vooralsnog in. Wij blijven hierover in gesprek met het college.

Duurzaamheid moet een harde voorwaarde zijn
De startnotitie stelt terecht de vraag: hoe maken we de woningvoorraad en woonomgeving toekomstbestendig? Maar tegelijkertijd lezen we dat extra kwaliteitsambities spanning kunnen opleveren met snelheid en betaalbaarheid en dat duurzaamheid geen extra vertraging of belemmering mag veroorzaken. Elsa zegt daar het volgende over:

“Dat vinden wij een zorgelijke formulering. We hebben namelijk ook duidelijke afspraken over klimaatbestendig bouwen. Juist nu kunnen we het ons niet veroorloven om duurzaamheid als vrijblijvende ambitie te behandelen. Op deze manier laat de provincie opnieuw ruimte open om op duurzaamheid af te wijken wanneer het lastig wordt.”

Uit onderzoek blijkt dat woningen die op dit moment gebouwd worden op het gebied van duurzaamheid al 15 jaar achterlopen. Neem bijvoorbeeld hittestress: Fryslân zal de komende jaren met steeds toenemende mate te maken krijgen met hittegolven. De huidige en toekomstige woningvoorraad houden daar nog onvoldoende rekening mee!

De gedeputeerde gaf aan dat de provincie vooral wil aansluiten bij bestaande landelijke regels en gemeenten niet met extra provinciale verplichtingen wil belasten. Volgens het college is de kwaliteit van nieuwbouw via bestaande wet- en regelgeving voldoende geborgd en wil het vooral stimuleren in plaats van extra regels opleggen.

(Mee) ingediende voorstellen
GrienLinks – toekomstbestendig wonen –> verworpen 15 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, D66, FNP) en 27 stemmen tegen (PBF, PVV, CU, VVD, Jonker, CDA, Van Dijk, BBB)

GrienLinks – woonwagenbewoners in Fryslân –> ingetrokken

PvdA, D66, GL – Verduurzamen bestaande woningvoorraad –> ingetrokken

SP, GL – Friese betaalbaarheid –> verworpen met 14 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, FNP) en 28 stemmen tegen (PBF, PVV, CU, D66, VVD, Jonker, CDA, Van Dijk, BBB)

SP, GL – Fryslân is meer dan 30 minuten reistijd –> verworpen met 5 stemmen voor (PvdD, SP, GL) en 37 stemmen tegen (PBF, PVVV, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

PvdD, GL – Concrete doelen natuurinclusief bouwen –> verworpen met 14 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, FNP) en 28 stemmen tegen (PBF, PVV, CU, D66, VVD, Jonker, CDA, Van Dijk, BBB)

Andere voorstellen
BBB – Pragmatisch herbestemmen –> aangenomen met 32 stemmen voor (PBF, SP, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA, BBB) en 10 stemmen tegen (PvdD, Pvv, GL, VVD, van Dijk)

BBB, D66 – Woonfabrieken laten draaien –> aangenomen met 28 stemmen voor (PBF, CU, D66, VVD, FNP, CDA, BBB) en 14 stemmen tegen (PvdD, SP, PVV, GL, PvdA, Jonker, Van Dijk)

BBB – Fabrieksmatig bouwen bevorderen –> aangenomen met 25 stemmen voor (SP, CU, D66, FNP, CDA, BBB) en 17 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, VVD, Jonker, Van Dijk)

BBB – Bouwen waar het stroom stroomt –> aangenomen met 35 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA, BBB) en 7 stemmen tegen (PBF, PVV, VVD, Van Dijk)

PvdA, CDA, Jonker – Toekomst voor het boerenerf –> aangenomen met 36 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA, BBB) en 6 stemmen tegen (PVV, VVD, Van Dijk)

CDA, D66 – Afspraak is afspraak –> aangenomen met 35 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, CDA, BBB) en 7 stemmen tegen (PVV, FNP, Van Dijk)

CDA, D66, SP – Ruimte voor jongeren –> verworpen met 7 stemmen voor (PvdD, SP, D66, CDA) en 35 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, CU, VVD, Jonker, FNP, Van DIJK, BBB)

CDA – De juiste bestuurslaag: besluiten waar ze thuishoren –> verworpen met 14 stemmen voor (PvdD, PVV, PvdA, Jonker, CDA, Van Dijk) en 28 stemmen tegen (PBF, SP, GL, CU, D66, VVD, FNP, BBB)

CDA – Tijdelijke woonvoorzieningen op eigen terrein –> aangenomen met 30 stemmen voor (PvdD, SP, CU, D66, VVD, Jonker, FNp, CDA, BBB) en 12 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, Van Dijk)

FNP – Balans FSN en fitaliteit lânlik gebiet –> ingetrokken

FNP – Trochstreamuing wenningmerk –> ingetrokken

FNP, D66 – Provinsjaal fersnellingsteam –> aangenomen met 35 stemmen voor (PvdD, SP, GL, PvdA, CU, D66, Jonker, FNP, CDA, BBB) en 7 stemmen tegen (PBF, PVV, VVD, Van Dijk)

FNP, BBB – Foarrang –> aangenomen 25 stemmen voor (SP, CU, FNP, CDA, Van Dijk, BBB) en 17 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, D66, VVD, Jonker)

VVD, PBF, PvdA, PvdD – Voorkom bouwblokkades –> verworpen met 16 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, D66, VVD, Jonker) en 26 stemmen tegen (PVV, CU, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

PVV – Friese woningen voor Friese woonbehoefte –> verworpen met 3 stemmen voor (PVV, Van Dijk) en 39 stemmen tegen (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, BBB)

PVV, Van Dijk – Geen verhuisdruk voor onze ouderen –> verworpen met 3 stemmen voor (PVV, Van Dijk) en 39 stemmen tegen (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, BBB)

SP – Kijken naar betaalbare stedenbouwkunde –> Verworpen met 1 stem voor (SP) en 41 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

SP – 30 procent sociaal lijkt sociaal maar is achteruitgang –> Verworpen met 2 stemmen voor (SP, PvdD) en 41 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

SP – Grondbeleid –> verworpen met 35 stemmen voor (PvdD, SP, CU, FNP) en 7 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, D66, VVD, Jonker, CDA, Van Dijk, BBB)

SP – Tweede woningen –> Verworpen met 1 stem voor (SP) en 41 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

SP – Geen splitsing van sociale huurwoningen –> Verworpen met 1 stem voor (SP) en 41 stemmen tegen (PvdD, PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

SP – Betaalbaarheid en passend toewijzen bij verduurzaming –> Verworpen met 2 stemmen voor (SP, PvdD) en 41 stemmen tegen (PBF, PVV, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

PvdD – Beter benutten en retrofit woningvoorraad –> Verworpen met 6 stemmen voor (PvdD, SP, GL, D66) en 36 stemmen tegen (PBF, PVV, PvdA, CU, VVD, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

D66 – Vernieuwbouw –> ingetrokken

D66 – Woning realisatie –> ingetrokken

D66 – Participatie en wonen –> ingetrokken

D66 – Hûs en hiem –> ingetrokken

PBF, VVD, JA21, D66, PvdA – Sterke steden leefbare dorpen –> verworpen met 15 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, D66, VVD) en 27 stemmen tegen (PVV, CU, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

Van Dijk – De woningnood is geen groeimodel –> Verworpen met 3 stemmen voor (PVV, Van Dijk) en 39 stemmen tegen (PvdD, PBF, SP, GL, PvdA, CU, D66, VVD, Jonker, FNP, CDA, BBB)

PBF, VVD, JA21, PvdD, D66 – Serieuze aanpak wooncrisis –> verworpen 17 stemmen voor (PvdD, PBF, SP, PVV, GL, PvdA, D66, VVD) en 25 stemmen tegen (CU, Jonker, FNP, CDA, Van Dijk, BBB)

De startnotitie is door een meerderheid (36 stemmen voor, 6 tegen) van de Provinciale Staten vastgesteld. Daarmee kan het college aan de slag met het uitwerken van het Fries Woonplan, dat in 2027 opnieuw aan Provinciale Staten wordt voorgelegd.

Rekening houden met planetaire grenzen bij de inrichting van Fryslân – Omgevingsvisie Startnotitie

Op 29 mei 2024 werd in de Statenvergadering de ‘Startnotitie POVI’ (Provinciale Omgevings Visie) besproken. Charda Kuipers: “In de provinciale omgevingsvisie geven we aan hoe we met onze omgeving in Fryslân omgaan. Door de grote druk op de ruimte ontstaat er een enorme spanning in wat wij als mensen willen en de kwaliteiten die die omgeving herbergt. Onze planeet kan veel aan, maar de grenzen van wat kan zijn bereikt. We dienen daarom richtinggevend een voorstel samen met de PvdD en de SP in om de hoofdambitie voor brede welvaart in een vitaal, veerkrachtig, karakteristiek en gezond Fryslân (uit 2020) aan te passen aan de problemen van nu en planetaire grenzen als uitgangspunt te gebruiken voor de te maken keuzes.” Het voorstel van GrienLinks werd niet aangenomen. Verder lezen

De verkiezingsuitslag: Laveren tussen jubelen en wanhoop

Door Charda Kuipers

Wat was het mooi om te ervaren hoe deze campagne mensen bij elkaar heeft gebracht, om te zien hoe rood en groen zij aan zij overal zichtbaar waren. Wat een mooie gesprekken zijn ontstaan tussen leden van GrienLinks en PvdA, en hoe de samenwerking op een hoger plan is getild. Het was heerlijk om zoveel enthousiaste mensen in actie te zien voor onze groene en sociale idealen!
Toch zal het nog even duren voor ik de uitslag van deze verkiezingen heb verwerkt.Verder lezen

GrienLinks voor doorgaan van natuurlijke variant Holwerd aan Zee

Klik hjir foar de Fryske tekst

“Het project Holwerd aan Zee lag op ieders tong de afgelopen periode. We spreken ons als GrienLinks vandaag uit voor dit prachtige initiatief van onderop”, zei Charda Kuipers tijdens de Statenvergadering op 22 februari 2023. Het college wilde de stekker uit het hele project trekken, maar de meerderheid van de Staten koos voor het uitwerken van de natuurlijke variant. Verder lezen

Winst Windpark Fryslân naar verduurzaming woningen en dorpshuizen

Klik hjir foar de Fryske tekst

“Energiearmoede is een groot probleem in Fryslân en het is niet meer dan logisch dat wij inkomsten uit een publiek gefinancierde energieopwekker inzetten om energiearmoede te bestrijden”, zei Charda Kuipers bij de Statenvergadering op 25 januari 2023. GrienLinks diende drie amendementen mee in waarmee in totaal 10 miljoen euro wordt uitgetrokken voor het verduurzamen van huizen (met extra aandacht voor de minima met een koopwoning) en dorpshuizen. Het debat verliep wat moeizaam met twee schorsingen, maar uiteindelijk werden de drie voorstellen aangenomen. Verder lezen

Zorgen over betaalbaarheid 17.500 nieuwe woningen

Elsa van der Hoek heeft mondelinge vragen gesteld tijdens de Statenvergadering op 21 september over de betaalbaarheid van 17.500 nieuwe woningen. Dat is het bod dat Fryslân aan het Rijk heeft gedaan vanwege de woningcrisis. De afspraken zijn dat het grootste deel van deze woningen voor minder dan 355.000 euro (de NHG grens) te koop zullen zijn. Maar kunnen Friese starters dat wel betalen? Zeker nu de hypotheekrentes de afgelopen maanden enorm gestegen zijn? Lees hier de vragen en inleiding.

Verder lezen