Biodiversiteitsherstel: gewoon vanuit gezond verstand!

Ondanks dat er geen PS-voorstel ten grondslag ligt, grijpt onze fractie deze kans om de beginselen van een gezonde en rijke biodiversiteit weer op het PS-podium te laten stralen! “En dat heeft niets met ideologie te maken, zoals PVV weer stelt, maar gewoon vanuit gezond verstand!”, aldus Jochem.

Het jaarrapport 2024 en het jaarplan 2025 van het herstelprogramma Biodiversiteit is door Gedeputeerde Staten ter kennisname aan Provinciale Staten verstuurd. En 2025 geldt als belangrijk overgangsjaar, want het programma zal aan het einde van dit jaar worden afgerond. Maar dit wil niet zeggen dat biodiversiteit niet onze blijvende aandacht verdient. “Want op zich kan de natuur tegen een stootje, maar in een bouwwerk kan je niet onbeperkt blijven slopen. Op den duur kom je aan de constructie, vervallen de draagconstructies en verandert het bouwwerk in een kwetsbaar kaartenhuis. Daar maken we ons zorgen over en dat is de aanleiding geweest om een halt toe te roepen aan de afname van het aantal plant- en diersoorten in Fryslân. Het mooie van dat programma is dat we daarbij een beroep doen op alle partijen, bedrijven, alle bewoners en dat we dat samen willen doen“, aldus Jochem Knol.

Het herstelprogramma Biodiversiteit is in 2021 door Provinciale Staten vastgesteld. De beoogde looptijd van het herstelprogramma was vastgesteld tot en met 2023 met een budget van 3 miljoen euro. Begin 2024 en 2025 werd dit budget nog eens aangevuld voor de periode 2024-2027. Er is zo voortvarend gewerkt dat het herstelprogramma eind 2025 zal worden afgerond. De Stuurgroep heeft uitgesproken zich te blijven inzetten voor de biodiversiteit en vindt daarbij aansluiting bij de landelijke agenda Natuurinclusief 2.0. Het opzetten van een Netwerk Natuurinclusief Fryslan zou als Fryske vertaling worden beschouwd. Deze optie zal worden meegenomen met de nog op te stellen evaluatie van het Herstelprogramma Biodiversiteit.

Jochem geeft aan dat onze fractie zorgen heeft over de borging van dit mooie Herstelprogramma, “het zou zonde zijn als al dat werk teloor zou gaan”. En juist dit programma kenmerkt zich door een brede samenwerking. Jochem dient daarom samen met PvdA, SP, D66 en PvdD, de motie Borging biodiversiteitsbeleid in.

“Hoe je zo’n programma opzet is best een zoektocht en misschien is het nog niet 100% de oplossing. Misschien is het nog teveel intern gericht en kan het nog beter. Geen nieuwe regels, maar nadenken hoe we binnen bestaande projecten de schade aan de natuur kunnen verminderen. We doen het niet alleen, daarom vragen we in een motie GS om samen met alle partners te bezien hoe we het werk niet verloren laten gaan en ook in de toekomst aandacht blijven vragen voor het tegengaan van een verdere afname van het aantal planten en dieren”.

Tijdens de commissievergadering van 21 mei jongstleden zijn er door de gedeputeerde De Vries mooie toezeggingen gedaan. Toch hebben we deze motie Borging biodiversiteitsbeleid in samenspraak met de overige partijen ingediend. Temeer onder anderen JA21 in haar motie voorstelde om het resterend programmabudget ‘Herstelprogramma Biodiversiteit’ te laten vrijvallen ten gunste van het begrotingssaldo en op den duur voor het Netwerk Natuurinclusief Fryslân met een passend dekkingsvoorstel te komen.

Na een verhitte discussie is de motie van JA21 ingetrokken, om dezelfde motie straks opnieuw te kunnen indienen bij de komende kadernota 2026. Onze motie Borging biodiversiteitsbeleid hebben we, na wikken en wegen, ondanks de sympathieke beoordeling van het college van Gedeputeerde Staten, ook ingetrokken. Dit omdat het onzeker was óf de motie het überhaupt zou halen én de gedeputeerde De Vries nogmaals de gedane toezeggingen benadrukte in zijn bijdrage, namelijk:

– De evaluaasje fan it Werstelprogramma Biodiversiteit komt werom yn Provinsjale Steaten;
– De proposysje / it lobbydokumint wat nei alle leden fan de Twadde Keamer ferstjoerd is, wurdt ek oan de Steaten ferstjoerd;
– Om yn de brede sesjes mei de stjoergroep stil te stean by de boarging en om te kommen ta in ferfolch op it programma yn 2026 en dat ek oan Provinsjale Steaten ta te stjoeren.

Al met al is het belangrijk dat we met elkaar de nut en noodzaak van een gezonde en levende biodiversiteit blijven benadrukken. Ook vanuit de rol van het Wetterskip en gemeenten als volwaardig partner van het Herstelprogramma Biodiversiteit!

Nieuwsbrief april 2025

Na een periode van stilstand stond deze maand in het teken van de Kaderrichtlijn water, het natuurnetwerk Nederland en verkeersveiligheid in de Provinciale Staten. Onze Statenleden luidde de noodklok: de waterkwaliteit verslechtert, het Natuurnetwerk stagneert en zonder middelen blijft de verkeersveiligheid een papieren ambitie. Lees verder wat er op de agenda stond en hoe we ons groenrode geluid hebben laten horen. Ook steunen we de oproep om nú in te grijpen tegen mensenrechtenschendingen in Gaza. Doe op 18 mei mee met de menselijke ketting in Den Haag – trek een rode lijn voor gerechtigheid. Tot slot is er zaterdag 17 mei een PLV (Provinciale Leden Vergadering), lees hieronder meer!

Doe mee! Zoals je kunt lezen, kunnen we je steun goed gebruiken… Je vindt meer informatie over ons en onze activiteiten op de website of op facebooktwitter en  instagram. Voor contact met de fractie: grienlinks@fryslan.frl 0582925805.

Word lid

Verder lezen

Staalslakken vervuilen Friese bodem, wanneer neemt de provincie actie?

De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) luidt de noodklok: het gebruik van LD-staalslakken – afval uit de staalindustrie – leidt tot milieuschade, ook als ze volgens de regels worden toegepast. In contact met regen- of grondwater veroorzaken deze slakken een extreem hoge pH-waarde, vergelijkbaar met gootsteenontstopper. Dat is schadelijk voor bodem, water, natuur en gezondheid.

Toch worden staalslakken al jarenlang in Fryslân gebruikt, onder andere in grote infrastructurele werken zoals De Haak om Leeuwarden en de Sintrale As. Provinciale Staten vroegen eerder unaniem om in beeld te brengen waar deze staalslakken zijn toegepast. Gedeputeerde Staten gaven toen aan dat ze alleen zicht hebben op het gebruik in eigen projecten en verder geen verantwoordelijkheid dragen voor toepassingen elders.

GrienLinks Fryslân vindt dat een onhoudbaar standpunt. De provincie heeft wél verantwoordelijkheid voor een gezonde leefomgeving, schoon water en bescherming van de natuur. Samen met de PvdA en de FNP hebben we daarom opnieuw schriftelijke vragen gesteld aan Gedeputeerde Staten. We willen onder andere weten:
• hoe het staat met het verwijderen en duurzaam afvoeren van de staalslakken bij de Sintrale As en De Haak;
• of de provincie bereid is om – samen met gemeenten en Wetterskip Fryslân – álle locaties met staalslakken in beeld te brengen;
• en of GS bereid is bij het Rijk aan te dringen op strengere wet- en regelgeving voor zowel staalslakken als andere secundaire afvalstoffen zoals menggranulaat.

We mogen niet opnieuw de fout maken door blind te vertrouwen op ontoereikende regels, zoals ook gebeurde bij andere milieuproblemen. GrienLinks wil dat Fryslân stopt met het in de bodem stoppen van schadelijke afvalstoffen onder het mom van ‘hergebruik’. We kiezen voor een schone en veilige leefomgeving, en daar hoort het gebruik van secundaire afvalstoffen niet bij!

Lees de antwoorden van het college hier.

Boer en natuur de dupe van twijfels over nieuwe stikstoftechniek

Technische innovaties zoals emissiearme stalvloeren en de Lely Sphere zouden dé oplossing zijn voor de stikstofcrisis. Maar uit nieuw onderzoek van Wageningen Livestock Research blijkt dat deze technieken in de praktijk nauwelijks werken. Sommige innovatieve stalvloeren stoten zelfs méér stikstof uit dan een traditionele roostervloer.

Ondertussen zijn er ook in Fryslân forse bedragen aan subsidie uitgekeerd voor deze systemen. Boeren zijn op basis van te rooskleurige labresultaten verleid tot hoge investeringen. De natuur schiet er niets mee op, maar producenten en financiers hebben wél winst geboekt. Daarom hebben wij als GrienLinks Fryslân samen met de PvdA schriftelijke vragen gesteld aan het college van Gedeputeerde Staten.

Wij willen onder andere weten:
• hoeveel gemeenschapsgeld is er in Fryslân uitgegeven aan technieken waarvan nu blijkt dat ze niet werken?
• wordt er tot op het heden nog steeds subsidie verleend voor deze technieken in Fryslân?
• wie is verantwoordelijk voor de misgelopen stikstofwinst en de financiële schade bij boeren?
• en: is het college bereid om de subsidiëring van technieken zoals de Lely Sphere te stoppen totdat hun effectiviteit écht bewezen is?

Deze situatie legt een pijnlijk probleem bloot: er wordt ruimschoots geld geïnvesteerd in onvoldoende geteste technologische beloften. Dat is slecht voor de natuur én oneerlijk voor boeren die te goeder trouw hebben geïnvesteerd. GrienLinks vindt dat de provincie moet kiezen voor échte oplossingen: meer natuurherstel en eerlijk beleid voor boeren die wél willen verduurzamen.

Lees hier de antwoorden van het college.

Waddenzee verdient daadkracht, geen bestuurlijk getreuzel


De Waddenzee is Werelderfgoed, Natura 2000-gebied en een van de meest unieke natuurgebieden van Nederland. Maar uit de evaluatie van de Beheerautoriteit Waddenzee (BAW), uitgevoerd door Evaluatie Beheerautoriteit Waddenzee, blijkt dat er geen zicht is op een eenduidige en heldere doelstelling en dat nog steeds wordt gepraat over de organisatie en het proces. Concrete stappen om te komen tot beter beheer van de kwetsbare Waddenzee lijken nog niet in beeld. En dat terwijl de natuurwaarden van het Waddengebied onder grote druk staan.

GrienLinks Fryslân en de PvdA maken zich zorgen. Samen hebben we schriftelijke vragen gesteld aan het college van Gedeputeerde Staten. We willen onder andere weten waarom er nog altijd geen bestuurlijke duidelijkheid is en waarom sommige betrokken partijen zelfs de hogere doelstelling – verbetering van de natuurkwaliteit – niet onderschrijven.
De evaluatie van Berenschot spreekt duidelijke taal: op dezelfde voet doorgaan is geen optie. Als opdrachtgevers zich onvoldoende voorbereiden, als er geen draagvlak is voor natuurbescherming en als samenwerking stokt op bestuurlijk niveau, dan moet er wat veranderen. Dáár ligt voor ons als provincie een verantwoordelijkheid.

GrienLinks wil weten: welke kaders stelt de provincie? Hoe zorgen we dat natuur en leefbaarheid in balans zijn? Welke alternatieve bestuursvormen zijn mogelijk om eindelijk wél de natuurkwaliteit te verbeteren? En welke rol neemt Fryslân daarin? De provincie heeft een uitstelbrief gestuurd. Op antwoord zullen we nog even moeten wachten.
Maar de Waddenzee heeft geen tijd voor bestuurlijke stilstand. Het is tijd voor keuzes, voor duidelijke doelen en voor effectieve uitvoering. De natuur wacht niet.

Lees de antwoorden van het college hier.

Woo-verzoeken provincie Fryslân blijven liggen


Iedereen heeft het recht om te weten wat de overheid doet, waarom en hoe. Daarom bestaat de Wet open overheid (Woo). Die wet verplicht overheden om informatie actief te delen en informatieverzoeken binnen zes weken af te handelen. In de praktijk blijkt dat echter een probleem—zeker in Fryslân.
Uit onderzoek van o.a. het Instituut Maatschappelijke Innovatie en de Open State Foundation blijkt dat onze provincie in 2024 gemiddeld 139 dagen nodig had voor een Woo-besluit. De wettelijke termijn is 42 dagen. Alleen Zeeland scoorde nog slechter.

Openbaarheid is een grondrecht. Als inwoners maanden moeten wachten op informatie, tast dat het vertrouwen in de overheid aan.
Hierom stelde Charda Kuipers namens GrienLinks het college schriftelijke vragen. Uit de antwoorden) blijkt dat de provincie recentelijk het Woo-team heeft uitgebreid en dat dat team nu uit 6 mensen bestaat. Er is bovendien software aangeschaft om persoonsgegevens sneller te kunnen anonimiseren. Toch blijft de achterstand groot. Sinds de invoering van de wet in 2022 is de provincie in 12 rechtszaken in het ongelijk gesteld. Er werden al voor bijna een ton aan dwangsommen betaald en duizenden euro’s aan juridische kosten gemaakt.

GrienLinks vindt dat het college te lang heeft gewacht met investeren in transparantie. Het werkproces is nog niet op orde en de publieke informatiehuishouding loopt achter. Tegelijk ziet GrienLinks ook kansen: met goed getrainde ambtenaren, betere digitale ondersteuning en duidelijke communicatie kan Fryslân wél een voorbeeldfunctie vervullen.